header oranje fruit en groenten

Voedingswaardetabel: wat moet er in staan?

06-01-2021 | Gemiddelde leestijd: 5 min
Dit bericht is 1330 keer bekeken
De voedingswaardevermelding op de verpakking moet consumenten helpen bij het maken van een bewuste keuze. Voedingswaardetabellen bevatten echter regelmatig onjuistheden. Bijvoorbeeld in herhalingen van voedingswaarden en in de combinatie van claims en voedingswaardevermelding. Wat moet en mag er wel en niet in de voedingswaardetabel staan? Hoe wordt de voedingswaarde bepaald? Mogen er afwijkingen in de vermelde voedingswaarden zitten?

Invoering van verordening (EU) nr. 1169/2011

Tot een aantal jaar geleden was het alleen verplicht om een voedingswaarde te vermelden op een voorverpakt levensmiddel als er een voedingsclaim of een gezondheidsclaim werd gebruikt. Met de invoering van Verordening (EU) nr. 1169/2011 is de voedingswaardevermelding een verplicht onderdeel geworden voor alle voorverpakte levensmiddelen, met uitzondering van levensmiddelen genoemd in bijlage V van de verordening en dranken met een alcoholvolumegehalte van meer dan 1,2%. Voor die laatste categorie heeft de sector alcoholhoudende dranken in maart 2018 een zelfreguleringsvoorstel gepresenteerd aan de Eurocommissaris Gezondheid en Voedselveiligheid. Het voorstel is er op gericht dat eind 2022 informatie beschikbaar is voor consumenten van alcoholische dranken aangaande voedingswaarde en ingrediënten.

Labels en specificaties

Wat moet en mag er in de voedingswaardetabel?

De voedingswaarde heeft betrekking op het levensmiddel zoals het wordt verkocht. Het is toegestaan om de voedingswaarde na bereiding te vermelden, maar dan moet een voldoende gedetailleerde bereidingswijze zijn vermeld op de productverpakking. De verplichte en vrijwillige vermeldingen vind je in de voedingswaardetabel. Het is niet toegestaan om in de tabel andere voedingsstoffen te noemen dan degene die hier worden vermeld, bijvoorbeeld cholesterol of transvetzuren.

De tabelvorm is verplicht. Bij onvoldoende ruimte op het etiket mogen de gegevens ook achter elkaar worden geplaatst in plaats van in tabelformaat. De lettergrootte moet minimaal 1,2 mm zijn.

Vitaminen en mineralen

Vitaminen en mineralen mogen alleen worden vermeld indien ze in significante hoeveelheden aanwezig zijn. Deze staan vermeld in bijlage XIII deel A punt 2 van de verordening. Hierbij geldt dat het percentage van de dagelijkse referentie inname (%DRI) naast het gehalte in µg of mg moet worden aangegeven.

Referentie-inname

Voor de overige nutriënten mag ook worden aangegeven wat de referentie-inname (RI) in % is. Om dit percentage te bepalen, zijn referentie-innames vastgesteld voor een gemiddelde volwassene. Deze zijn aangegeven in bijlage XIII deel B van de verordening. Als de RI wordt aangegeven naast het gehalte in g/100g of g/100 ml, dan moet altijd de volgende zin onder de tabel worden vermeld: Referentie-inname van een gemiddelde volwassene (8400 kJ/ 2000 kcal).

Portievermelding

In veel gevallen is het wenselijk om de voedingswaarde ook per portie aan te geven. Alleen is dit niet in plaats van, maar naast de voedingswaarde per 100 g of 100 ml. Bovendien moet de portie worden gekwantificeerd en het aantal porties dat in de verpakking aanwezig is, moeten worden aangegeven. Bijvoorbeeld: een verpakking van 250 gram bevat 5 porties van 50 gram.

Ingrediëntendeclaratie

Herhaling van voedingswaarden

Herhaling van voedingswaarden in het hoofdgezichtsveld, meestal op de voorkant van de verpakking, en in een andere vorm is toegestaan. Alleen gelden hiervoor wel een aantal voorwaarden. Zo mag er geen willekeur zijn van de nutriënten die worden herhaald. Je moet een keuze maken tussen alleen energie óf de combinatie energie, vetten, verzadigde vetzuren, suikers en zout. De herhaling mag zowel per 100 g/ 100 ml als per portie zijn. Als het per portie is, moet de energetische waarde ook per 100 g/100 ml worden uitgedrukt.

Hoe wordt de voedingswaarde bepaald?

De voedingswaarde die in de voedingswaardetabel moet komen te staan kan op een aantal manieren worden bepaald:

  • Analyse van het levensmiddel door een laboratorium.
  • Berekening op basis van bekende of effectief gemiddelde waarden van de verwerkte ingrediënten.
  • Berekening aan de hand van algemeen vaststaande en aanvaarde gegevens, bijvoorbeeld de NEVO-tabel.

Bij berekening van de hoeveelheid zout wordt uitgegaan van de formule: zout= natrium x 2,5. Hierbij is natrium de hoeveelheid natrium die van nature aanwezig is plus de natrium die aanwezig is uit ingrediënten. De energetische waarde wordt berekend met de omrekeningsfactoren vermeld in bijlage XIV van Verordening (EU) nr. 1169/2011.

Wil je voedingswaarden van recepten en eindproducten snel en eenvoudig laten berekenen? Dit realiseer je automatisch in onze module Specificaties. Voer je gegevens in en de software doet de rest. Als producent ben je verantwoordelijk voor de juistheid van de informatie op de verpakking. Dus bij twijfel over een berekende waarde: toetsen middels een analyse.

Afwijkingen

Als gevolg van natuurlijke schommelingen zal het product nooit exact het voedingsstofgehalte bevatten zoals vermeld. De vermelde gehaltes mogen alleen niet zoveel afwijken dat de consument zou kunnen worden misleid. Voor de bevoegde autoriteiten is er daarom een leidraad opgesteld met betrekking tot het vaststellen van toleranties voor voedingswaarden die op een etiket worden vermeld. Het betreft hier de ‘Leidraad voor de bevoegde autoriteiten ten behoeve van de controle op de naleving van de EU-wetgeving inzake Verordening (EU) nr. 1169/2011 met betrekking tot het vaststellen van toleranties voor voedingswaarden die op een etiket worden vermeld’. Dit betekent in de praktijk dat er toleranties naar boven en beneden zijn toegestaan. Echter, indien er een claim wordt gemaakt, zal aan de eis van die claim moeten worden voldaan. In het geval van vitaminen en mineralen zal minimaal de significante hoeveelheid aanwezig moeten zijn. In tabel 4 van de leidraad zijn ook richtsnoeren gegeven voor de afronding van voedingswaarden.

Hulp nodig?

Heb je vragen over het vaststellen van een voedingswaardetabel of heb je hulp nodig? Onze etiketteringsspecialisten helpen je graag. Neem contact met ons.

Krista-Baar.jpg
Auteur: Krista Baar Senior Labelling specialist
Roel-Botden.jpg

Meer over dit onderwerp?

Neem contact op met onze Commercieel Manager Roel Botden.

Neem contact op

Gerelateerde kennisbank artikelen

Top 3 meest gelezen

listeria

Whitepaper: Ontdek de 9 beheersmaatregelen van Listeria monocytogenes

Elk bedrijf moet beheersmaatregelen opstellen ten aanzien van Listeria monocytogenes. De beheersmaatregelen zijn complex en vaak multidisciplinair. Een Listeria besmetting heeft namelijk grote gevolge...
07 Mei 2020
header digitaal inspecteren

Inspecteer jij al digitaal?

Inspecties uitvoeren moet. Inspecties zijn namelijk onderdeel van het verificatieprogramma van het kwaliteitssysteem dat jij met jouw bedrijf hebt gekozen. Je voert inspecties uit om te controleren of...
25 Januari 2020
Carenet

Normec Foodcare Online support: de best passende oplossing voor iedere klant

Klanttevredenheid staat bij Normec Foodcare Online hoog in het vaandel. Daarom staat onze afdeling support iedere werkdag voor alle klanten klaar om vraagstukken telefonisch, per mail of via de chat t...
23 Juni 2020

Gerelateerde diensten

Gerelateerde branches

Roel-Botden.jpg

Hulp nodig met jouw product in de foodsector?

Neem contact op met onze Commercieel Manager Roel Botden

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.
Roel-Botden.jpg

Op de hoogte blijven? Meld je gratis aan voor de nieuwsbrief

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.

Menu